Rezonans magnetyczny, gdy masz metalowy implant - czy to bezpieczne ?

Wszczepiane metalowych elementów, które ratują zdrowie, a nawet życie, nie brzmi już jak wizja z odległej przeszłości – to fakt. Może to polegać na przykład na „zainstalowaniu” w ciele chorego stentów w tętnicach wieńcowych czy protez stawów. To rozwiązanie, które powinno być ułatwieniem, ale może być i źródłem problemów. Kiedy? Gdy dostaniemy skierowanie na rezonans magnetyczny. Czy wykonanie tego badania jest w takich okolicznościach bezpieczne i co zrobić, by personel pracowni nie odesłał nas z kwitkiem?

Rezonans magnetyczny (określany w skrócie MR) to obecnie jedna z najdokładniejszych metod diagnostyki obrazowej. Jest zupełnie nieinwazyjny i bezbolesny, a jednocześnie pozwala uzyskać obraz przekrojów wewnątrz ciała w dowolnej płaszczyźnie i w ten sposób sprawdzić na przykład kondycję wybranych narządów wewnętrznych czy ośrodkowego układu nerwowego. – W ramach badania metodą rezonansu magnetycznego nie wykorzystujemy promieniowania rentgenowskiego, ale naturalne właściwości magnetyczne ludzkiego ciała, jest więc ono w pełni bezpieczne dla pacjenta. Dodatkowo jest ono dokładniejsze w porównaniu z tomografią komputerową, szczególnie w obrazowaniu ośrodkowego układu nerwowego – mówi lek. med. Jacek Filarski, radiolog z Affidea Wrocław.

Przebada od stóp do głów?

Rezonans magnetyczny ma szerokie zastosowanie – wykonuje się go m.in. w ramach diagnostyki bólów kręgosłupa czy głowy, oceny stanu stawów, chrząstek stawowych czy więzadeł, a także do badania wielu organów wewnętrznych. Prawdopodobieństwo, że zostaniemy na nie kiedyś skierowani, jest więc spore. Co zatem możemy zrobić, jeśli mieliśmy kiedyś wszczepiony metalowy element bądź taką operację mamy zaplanowaną i chcemy w przyszłości uniknąć komplikacji?

Nie dla każdego?

Pomimo wielu swoich zalet rezonans nie jest badaniem dla każdego. Istnieją bowiem pewne konkretne, bezwzględne przeciwwskazania dla jego wykonania, na przykład I trymestr ciąży, posiadanie niezgodnego z MR elektrostymulatora serca czy wszczepionej pompy insulinowej. Wątpliwości wśród pacjentów budzi też to, czy MR może być przeprowadzony u osoby, która ma jakiś metalowy implant. – Nie ma tutaj jednej prawidłowej odpowiedzi, ponieważ przy klasyfikacji pacjenta do rezonansu magnetycznego pod uwagę należy wziąć przede wszystkim to, z jakiego materiału wykonany jest dany implant. Istotne jest też, jaki sprzęt ma być wykorzystany do samego badania – istnieją bowiem urządzenia, które radzą sobie z zakłóceniami powodowanymi przez wszczepione metalowe elementy. Właśnie w takie wyposażyliśmy naszą pracownię rezonansu magnetycznego – mówi lek. med. Jacek Filarski z Affidea Wrocław.

Zbadają czy nie zbadają ?

O tym, czy rezonans magnetyczny może być u danego pacjenta wykonany czy nie, decyduje lekarz na podstawie dostarczonej dokumentacji medycznej – i nie ma tutaj znaczenia, czy czekaliśmy na badanie kilka dni czy kilka miesięcy. Żeby więc uniknąć niemiłej niespodzianki, warto wiedzieć, o co powinniśmy zatroszczyć się wcześniej. – Przede wszystkim należy zadbać o odpowiednią dokumentację pozabiegową i o uwzględnienie w niej przez lekarza bardzo dokładnego opisu elementu, który został wszczepiony danemu pacjentowi – powinien on zawierać informacje na temat producenta implantu, jego nazwę lub symbol. Najlepiej, jeśli jest to oryginalny paszport dostarczany z elementem przez producenta i wypełniony przez lekarza wszczepiającego implant – zaznacza lek. med. Jacek Filarski z Affidea Wrocław. – To niezwykle ważne, ponieważ w przypadku, gdy dokumentacja zawiera bardzo ogólne informacje o implancie, personel placówki medycznej nie może mieć pewności, czy badanie będzie dla nas bezpieczne i w efekcie ma prawo odmówić jego wykonania. Wszystko dlatego, że istnieje wówczas prawdopodobieństwo, że w ciele pacjenta, który ma być mu poddany, znajduje się na przykład implant o właściwościach ferromagnetycznych – taki element mógłby pod wpływem rezonansu magnetycznego ulec rozgrzaniu lub przemieszczeniu – dodaje. Informacje na temat tego, że mamy wszczepiony metalowy implant, warto przekazać już przy zapisywaniu się na rezonans magnetyczny, a następnie dostarczyć pełną dokumentację do wybranej placówki medycznej.

Implant wykonany z materiału, który nie przewodzi prądu elektrycznego i nie ma właściwości ferromagnetycznych (np. tytan, stopy tytanu, nitinol), nie jest przeciwwskazaniem do wykonania rezonansu magnetycznego. U pacjenta, który ma w ciele taki element, MR może być wykonany praktycznie zaraz po jego wszczepieniu. W przypadku implantów ferromagnetycznych czy protez zastawkowych eksperci zalecają, by odczekać co najmniej sześć tygodni.

Do badania rezonansem magnetycznym warto też przygotować się zawczasu usuwając powierzchniowe metale z ciała, np. kolczyki lub tunele oraz zakładając bieliznę bez metalicznych wstawek.