Siedzący tryb życia, nadprogramowe kilogramy, niska aktywność fizyczna, stres czy nieodpowiednio dobrane sprzęty biurowe. To tylko kilka czynników, które wpływają na problemy z kręgosłupem. Zwyrodnienia oraz skrzywienia są prawdziwą plagą, a jedną z najczęstszych dolegliwości, na którą skarżą się pacjenci, jest ból kręgosłupa promieniujący do nóg.

Jeszcze kilka dekad temu na problemy z kręgosłupem narzekały przede wszystkim osoby starsze. Dziś tzw. bóle pleców dotyczą nie tylko emerytów, ale również młodzieży. Schorzenia kręgosłupa są trudne do zdiagnozowania, a lokalizacja objawów bólowych bywa naprawdę różna – od okolicy szyjnej, przez lędźwiowo-krzyżową, po krzyżowo-biodrową. Sporo osób narzeka na ból promieniujący do nóg, którego przyczyną często jest dyskopatia lędźwiowa.

Kilka słów o kręgosłupie lędźwiowym

Kręgosłup stanowi podporę górnej części ciała. Składa się z 33 lub 34 kręgów, które dzielą się na następujące odcinki:

  • szyjny (7 kręgów),
  • piersiowy (12 kręgów),
  • lędźwiowy (5 kręgów),
  • krzyżowy (5 kręgów),
  • guziczny (4-5 kręgów).

 

Co ciekawe, budujące część lędźwiową kręgi są wygięte i tworzą tzw. lordozę lędźwiową - naturalną krzywiznę. Charakterystyczny ból od dołu pleców do stóp może świadczyć o zaburzeniach w tej partii kręgosłupa. Rozwijają się w niej liczne schorzenia, a zalicza się do nich m.in.:

  1. Osteoporozę.
  2. Rwę kulszową (jej objawy są bardzo podobne do dyskopatii – ból promieniuje od dołu pleców, przez pośladki, po nogi; zazwyczaj nasila się podczas wykonywania ruchów lub podnoszenia ciężkich przedmiotów).
  3. Zmiany wywołane urazami.
  4. Kręgozmyk (przemieszczenie kręgów).
  5. Dyskopatię.
  6. Zwyrodnienia krążków międzykręgowych i stawów.

 

Dyskopatia – co to takiego?

Według ortopedów dyskopatia to już choroba cywilizacyjna i problem ten dotyczy nie tylko osób po 65. roku życia, ale też dzieci i młodzieży. Pod tym pojęciem kryją się różne schorzenia krążków międzykręgowych („dysków”), które są przeważnie pierwszym etapem choroby zwyrodnieniowej. Pojawiają się zazwyczaj w odcinkach szyjnym i lędźwiowym (rzadziej dotyczą partii piersiowej). W tekście skupiamy się na schorzeniu w dolnej części kręgosłupa.

Przyczyny i objawy dyskopatii lędźwiowej:

Za dolegliwości związane z dyskopatią lędźwiową (nazywaną również przepukliną) odpowiedzialny jest przede wszystkim nieaktywny, siedzący tryb życia (np. godziny spędzane przed komputerem w niewłaściwej pozycji) oraz nadwaga i otyłość, prowadzące do przeciążenia. Do czynników ryzyka zalicza się również:

  • osteoporozę,
  • przewlekły stres,
  • wąski kanał kręgowy,
  • wykonywanie ciężkiej pracy fizycznej,
  • urazy kręgosłupa np. w wyniku wypadków.

 

Warto jednak zauważyć, że przyczyny dyskopatii są trudne do bezpośredniego wskazania – schorzenie to rozwija się przez długi czas, a dolegliwości pojawiają się etapami. Charakterystycznymi objawami dyskopatii w części lędźwiowej są:

  • ostry ból kręgosłupa (mający charakter przewlekły, łagodniejący w czasie leżenia),
  • ból promieniujący do nóg – od lędźwi, przez biodra, pośladki, aż do stóp; pacjenci najczęściej mówią o uczuciu „mrowienia”,
  • jednostronne drętwienie kończyn dolnych,
  • niedowład mięśni kończyn dolnych i zwieraczy oraz zaburzenia czucia (w zaawansowanym stadium choroby).

 

Diagnostyka dyskopatii lędźwiowej

Bóle na dole pleców mogą świadczyć nie tylko o dyskopatii. Często towarzyszą one chorobom narządów, np. jelita grubego, nerek czy jajników i przydatków, dlatego bardzo ważna jest prawidłowa diagnostyka. Co należy zrobić?

Przede wszystkim zgłosić się do lekarza rodzinnego, który przeprowadzi wywiad i skieruje na badania obrazowe – tomografię komputerową, RTG odcinka lędźwiowego kręgosłupa, a także w razie konieczności na rezonans magnetyczny i USG jamy brzusznej.

Tylko w ten sposób można ustalić, czy sprawiającym ból schorzeniem jest przepuklina lędźwiowa oraz w jakim stadium jest choroba. Dyskopatię leczy się przeważnie dwoma metodami:

  1. Zachowawczo – farmakologicznie: lekami przeciwzapalnymi i przeciwbólowymi; zaleca się również zmianę trybu życia: zwiększenie aktywności fizycznej, zgubienie niepotrzebnych kilogramów oraz rehabilitację.
  2. Operacyjnie – w zaawansowanym stanie; najczęściej wykonuje się w znieczuleniu ogólnym mikrodiscektomię („usunięcie” z krążka międzykręgowego jądra miażdżystego).